حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الْحَجَّاجِ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مِقْسَمٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ بَعَثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَبْدَ اللَّهِ بْنَ رَوَاحَةَ فِي سَرِيَّةٍ فَوَافَقَ ذَلِكَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَغَدَا أَصْحَابُهُ فَقَالَ أَتَخَلَّفُ فَأُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ أَلْحَقُهُمْ . فَلَمَّا صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم رَآهُ فَقَالَ " مَا مَنَعَكَ أَنْ تَغْدُوَ مَعَ أَصْحَابِكَ " . فَقَالَ أَرَدْتُ أَنْ أُصَلِّيَ مَعَكَ ثُمَّ أَلْحَقَهُمْ . قَالَ " لَوْ أَنْفَقْتَ مَا فِي الأَرْضِ جَمِيعًا مَا أَدْرَكْتَ فَضْلَ غَدْوَتِهِمْ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ . قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعِ الْحَكَمُ مِنْ مِقْسَمٍ إِلاَّ خَمْسَةَ أَحَادِيثَ . وَعَدَّهَا شُعْبَةُ وَلَيْسَ هَذَا الْحَدِيثُ فِيمَا عَدَّ شُعْبَةُ فَكَأَنَّ هَذَا الْحَدِيثَ لَمْ يَسْمَعْهُ الْحَكَمُ مِنْ مِقْسَمٍ . وَقَدِ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي السَّفَرِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ بَأْسًا بِأَنْ يَخْرُجَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فِي السَّفَرِ مَا لَمْ تَحْضُرِ الصَّلاَةُ . وَقَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا أَصْبَحَ فَلاَ يَخْرُجْ حَتَّى يُصَلِّيَ الْجُمُعَةَ .
İbn Abbâs (r.a.)’den rivâyete göre, şöyle demiştir: “Rasûlullah (s.a.v.), Abdullah b. Revâha’yı bir müfrezenin başında komutan olarak göndermişti. Bu da Cuma gününe rastlamıştı. Arkadaşları sabah erkenden yola çıktılar. Abdullah b. Revâha ise, ‘Geri kalıp Rasûlullah (s.a.v.) ile beraber namaz kılar, sonra onlara yetişirim’ dedi. Rasûlullah (s.a.v.) ile beraber namaz kılınca onu gördü ve, ‘Sabah erkenden arkadaşlarınla beraber çıkmana ne engel oldu?’ dedi. O da, ‘Seninle beraber namaz kılmak, sonra onlara yetişmek istedim’ dedi. Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) şöyle buyurdu: ‘Yeryüzündeki her şeyi harcasan bile onların sabah erkenden çıkmalarının faziletine erişemezdin.’ Tirmîzî: Bu hadis garibtir; onu sadece bu şekliyle bilmekteyiz. Ali b. el-Medînî, Yahyâ b. Saîd yoluyla Şu’be’den naklederek şöyle demiştir: El-Hakem, Mıksem’den sadece beş hadis işitmiştir. Şu’be bu hadisleri saymıştır ve bu hadis onun saydıkları arasında değildir. Dolayısıyla el-Hakem’in bu hadisi Mıksem’den işitmediği anlaşılıyor. İlim adamları Cuma günü yolculuğa çıkma konusunda değişik görüşler ortaya koymuştur. Kimileri namaz vakti girmedikçe Cuma günü yolculuğa çıkmakta sakınca görmezken kimileri de sabah olmuşsa Cuma namazını kılmadan yola çıkılmaması gerektiğini söylemiştir.