حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْجُمَحِيُّ الْبَصْرِيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ: «مَنْ مَلَكَ ذَا رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَهُوَ حُرٌّ». قَالَ أَبُو عِيسَى: هَذَا حَدِيثٌ لاَ نَعْرِفُهُ مُسْنَدًا إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ عُمَرَ شَيْئًا مِنْ هَذَا. حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ الْبَصْرِيُّ، وَغَيْرُ وَاحِدٍ، قَالُوا: حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ الْبُرْسَانِيُّ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، وَعَاصِمٍ الأَحْوَلِ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ: «مَنْ مَلَكَ ذَا رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَهُوَ حُرٌّ». قَالَ أَبُو عِيسَى: وَلاَ نَعْلَمُ أَحَدًا ذَكَرَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَاصِمًا الأَحْوَلَ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ غَيْرَ مُحَمَّدِ بْنِ بَكْرٍ، وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ. وَقَدْ رُوِيَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ: «مَنْ مَلَكَ ذَا رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَهُوَ حُرٌّ». رَوَاهُ ضَمْرَةُ بْنُ رَبِيعَةَ، عَنِ الثَّوْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. وَلَمْ يُتَابَعْ ضَمْرَةُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ، وَهُوَ حَدِيثٌ خَطَأٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ.
Semüre’den rivâyet edildiğine göre Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) şöyle buyurmuştur: “Her kim evlenmesi haram olan yakın bir akrabasına malik olursa o kimse hürdür.” Ebû Îsâ şöyle dedi: Bu hadisi merfû olarak yalnız Hammâd b. Seleme’nin rivâyetinden bilmekteyiz. Bazıları bu hadisin bir benzerini Katâde’den, Hasan vasıtasıyla Ömer’den rivâyet etmişlerdir. Semüre’den başka bir rivâyet yoluyla da Peygamber’in (sallallahü aleyhi ve sellem) şöyle buyurduğu nakledilmiştir: “Her kim evlenmesi haram olan yakın bir akrabasına malik olursa o kimse hürdür.” Ebû Îsâ şöyle dedi: Bu hadiste Âsım el-Ahvel’i, Hammâd b. Seleme’den rivâyet edenler arasında Muhammed b. Bekir’den başka zikreden birini bilmiyoruz. Bazı ilim adamlarının uygulaması bu hadise göredir. İbn Ömer’den de Peygamber’in (sallallahü aleyhi ve sellem) şöyle buyurduğu rivâyet edilmiştir: “Her kim evlenmesi haram olan yakın bir akrabasına malik olursa o kimse hürdür.” Bu rivâyeti Damre b. Rebîa, Sevrî’den, Abdullah b. Dînâr vasıtasıyla İbn Ömer’den nakletmiştir. Damre’ye bu rivâyetinde uyan olmamıştır. Hadis âlimlerine göre bu rivâyet hatalıdır.