حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ عِيسَى، حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ السُّكَّرِيِّ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الشَّرِيكُ شَفِيعٌ وَالشُّفْعَةُ فِي كُلِّ شَيْءٍ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لاَ نَعْرِفُهُ مِثْلَ هَذَا إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي حَمْزَةَ السُّكَّرِيِّ . وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُرْسَلاً وَهَذَا أَصَحُّ . حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ وَلَيْسَ فِيهِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَهَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ مِثْلَ هَذَا لَيْسَ فِيهِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي حَمْزَةَ . وَأَبُو حَمْزَةَ ثِقَةٌ يُمْكِنُ أَنْ يَكُونَ الْخَطَأُ مِنْ غَيْرِ أَبِي حَمْزَةَ . حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَ حَدِيثِ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَيَّاشٍ . وَقَالَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِنَّمَا تَكُونُ الشُّفْعَةُ فِي الدُّورِ وَالأَرَضِينَ وَلَمْ يَرَوُا الشُّفْعَةَ فِي كُلِّ شَيْءٍ . وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الشُّفْعَةُ فِي كُلِّ شَيْءٍ . وَالْقَوْلُ الأَوَّلُ أَصَحُّ .
İbn Abbâs’tan rivâyete göre Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Ortak, şüf’a hakkına sahiptir. Şüf’a her şeyde vardır.” Ebû Îsâ dedi ki: Bu hadisi, Ebû Hamza es-Sükkerî’nin rivâyeti dışında bu şekilde bilmiyoruz. Birden çok râvi bu hadisi Abdülaziz b. Rüfey’den, İbn Ebî Müleyke’den, Peygamber’den (sallallahü aleyhi ve sellem) mürsel olarak rivâyet etmiştir. Sahih olan da budur. Hennâd, Ebû Bekir b. Ayyâş yoluyla Abdülaziz b. Rüfey’den, İbn Ebî Müleyke’den, Peygamber’den (sallallahü aleyhi ve sellem) aynı anlamda bir benzerini bize aktarmıştır. Bu rivâyette İbn Abbâs zikredilmemiştir. Birden çok râvi de Abdülaziz b. Rüfey’den aynı şekilde rivâyet etmiş ve İbn Abbâs’ı zikretmemiştir. Bu, Ebû Hamza’nın hadisinden daha sahihtir. Ebû Hamza güvenilir bir râvidir; hatanın Ebû Hamza dışındaki birinden kaynaklanmış olması mümkündür. Hennâd, Ebü’l-Ahvas yoluyla Abdülaziz b. Rüfey’den, İbn Ebî Müleyke’den, Peygamber’den (sallallahü aleyhi ve sellem), Ebû Bekir b. Ayyâş’ın hadisinin bir benzerini bize aktarmıştır. İlim adamlarının çoğunluğu, şüf’anın ancak evlerde ve arazilerde olacağını söylemiş ve her şeyde şüf’a olduğu görüşüne katılmamışlardır. Bazı ilim adamları ise “Her şeyde şüf’a vardır” görüşündedir. Birinci görüş daha sahihtir.