حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، بِإِسْنَادِهِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ بِمَعْنَاهُ . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي بَكْرَةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَهَزَّالٍ وَبُرَيْدَةَ وَسَلَمَةَ بْنِ الْمُحَبِّقِ وَأَبِي بَرْزَةَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَهَكَذَا رَوَى مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَمَعْمَرٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . وَرَوَوْا بِهَذَا الإِسْنَادِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ " إِذَا زَنَتِ الأَمَةُ فَاجْلِدُوهَا فَإِنْ زَنَتْ فِي الرَّابِعَةِ فَبِيعُوهَا وَلَوْ بِضَفِيرٍ " . وَرَوَى سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَشِبْلٍ قَالُوا كُنَّا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . هَكَذَا رَوَى ابْنُ عُيَيْنَةَ الْحَدِيثَيْنِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَشِبْلٍ وَحَدِيثُ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَهَمٌ وَهِمَ فِيهِ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ أَدْخَلَ حَدِيثًا فِي حَدِيثٍ . وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ الْوَلِيدِ الزُّبَيْدِيُّ وَيُونُسُ بْنُ يَزِيدَ وَابْنُ أَخِي الزُّهْرِيِّ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا زَنَتِ الأَمَةُ فَاجْلِدُوهَا " . وَالزُّهْرِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ شِبْلِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ الأَوْسِيِّ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا زَنَتِ الأَمَةُ " . وَهَذَا الصَّحِيحُ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ . - وَشِبْلُ بْنُ خَالِدٍ لَمْ يُدْرِكِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم إِنَّمَا رَوَى شِبْلٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ الأَوْسِيِّ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهَذَا الصَّحِيحُ وَحَدِيثُ ابْنِ عُيَيْنَةَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَرُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ شِبْلُ بْنُ حَامِدٍ وَهُوَ خَطَأٌ إِنَّمَا هُوَ شِبْلُ بْنُ خَالِدٍ وَيُقَالُ أَيْضًا شِبْلُ بْنُ خُلَيْدٍ .
Kuteybe bize rivâyet etti; Leys, İbn Şihâb’dan aynı isnadla Mâlik’in hadisine benzer şekilde ve aynı anlamda rivâyet etti. Tirmizî: Bu konuda Ebû Bekre, Ubâde b. Sâmit, Ebû Hüreyre, Ebû Saîd, İbn Abbâs, Câbir b. Semure, Hezzâl, Büreyde, Seleme b. Muhabbik, Ebû Berze ve İmrân b. Husayn’dan da hadis rivâyet edilmiştir. Tirmizî: Ebû Hüreyre ve Zeyd b. Hâlid hadisi hasen sahihtir. Aynı şekilde Mâlik b. Enes, Ma‘mer ve pek çok kimse Zührî’den, Ubeydullah b. Abdullah b. Utbe’den, Ebû Hüreyre’den ve Zeyd b. Hâlid’den, Peygamber’den (s.a.v.) rivâyet etmiştir. Aynı senedle Rasûlullah’tan (s.a.v.) şu şekilde rivâyet etmişlerdir: “Cariye zina ederse ona değnek vurun; dördüncü defa yine zina ederse değersiz bir ip parasına bile olsa satıp elden çıkarın.” Süfyân b. Uyeyne, Zührî’den, Ubeydullah’tan, Ebû Hüreyre’den, Zeyd b. Hâlid’den ve Şibl’den rivâyet ederek şöyle der: “Rasûlullah’ın (s.a.v.) yanında idik…” İbn Uyeyne her iki hadisi de topluca Ebû Hüreyre’den, Zeyd b. Hâlid’den ve Şibl’den rivâyet ediyor. İbn Uyeyne’nin rivâyet ettiği bu hadiste vehim vardır. Süfyân b. Uyeyne iki hadisi birbirine karıştırmıştır. Sahih olan rivâyet, Muhammed b. el-Velîd ez-Zübeydî, Yûnus b. Yezîd ve Zührî’nin kardeşinin oğlunun Zührî’den, Ubeydullah’tan, Ebû Hüreyre’den ve Zeyd b. Hâlid’den yaptıkları rivâyettir ki şöyle başlar: “Cariye zina ederse ona değnek vurun…” Zührî, Ubeydullah’tan; o, Şibl b. Hâlid’den; o da Abdullah b. Mâlik el-Evsî’den, Peygamber’in (s.a.v.) şöyle buyurduğunu rivâyet etmiştir: “Cariye zina ederse…” Hadisçiler yanında sahih kabul edilen rivâyet budur. Şibl b. Hâlid, Peygamber’e (s.a.v.) yetişmemiştir. Şibl, bu hadisi yalnız Abdullah b. Mâlik el-Evsî vasıtasıyla Peygamber’den (s.a.v.) rivâyet etmiştir. Doğru olan budur. İbn Uyeyne’nin rivâyeti mahfuz değildir. İbn Uyeyne’den, “Şibl b. Hâmid” dediği rivâyet edilmiştir ki bu bir yanlışlıktır. Gerçekte o Şibl b. Hâlid’dir. Ona Şibl b. Huleyd de denilir.